On sene önce Türkiye’ de 2.5 milyona yakın esnaf ve zanaatkar vardı. Bugün 1.7 milyona düştüğünü sicil kayıtlarından görebiliyoruz.

 

Bu durum Balıkesir’ de on sene önce 60 bin iken bugün 45 bine kadar düşmüştür. Balıkesir merkezdeki bakkallar ise on sene önce 1500 iken bugün 1150 esnafa düştüğünü söyleyebilirim.

 

Esnaf ve Zanaatkar el emeği ile çalışan, devlete yük olmadan kendi işyerini kuran, katma değer üreten, vergi veren, kendi sosyal güvence primini ödeyen kişilerdir.

 

Kent yaşamında Bakkalların müşterilerine yakın olması sosyal, ekonomik ve kültürel pozitif etkileşim yaratmaktadır. Bakkal, müşterisinin ne aldığını bilir, parası çıkışmadığında deftere yazar, borç verir, günlük siyaset, spor, ekonomi gibi konular üzerinden mülahaza yapar. Bakkallar, sosyal becerilerin geliştiği adreslerdi.

 

Gümrük birliği ile Türkiye’ ye yoğun olarak küresel sermaye transferi olmaya başladı. Kısa zamanda küresel sermaye ile entegre olan Türk sermayesi ortaklıklar kurdu. Bu ortaklıklar yasal boşluklardan da yararlanarak kentlerin doğal alışveriş dokusunu dikkate almadan merkezi noktalarda önce büyük alışveriş merkezlerini açtılar. Sonra mahalle aralarına yayıldılar.

 

Bu durum önce bakkalların cirosunun düşmesine sonra da iş yerlerinin kapanmasına neden oldu. Balıkesir’in yakın köylerden göç alması, sanayisinin yetersiz ve emekli maaşının düşük olması sebebi ile ekonomik sıkıntı çekenler ve işsiz gençler 3-5 bin lira ile bakkal dükkanı açtılar veya işini yürütememiş bir kişinin dükkanını devir aldılar. Bir zaman sonra umut ettiği karlılık gerçekleşmeyince sermayeleri yok oldu ve bir o kadar da sağa sola borçlanarak iflas ettiler. Kendisi ve ailesi sosyal ve ekonomik sıkıntılarla baş başa kaldılar. Bugün yaşanan gelişmelerden bakkallar mutlu değiller.

 

Bakkallar bunun sorumlusu olarak hükümetleri, bağlı olduğu meslek odasını ve büyük marketleri görüyorlar. Büyük marketler çağdaş Türkiye’ nin bir realitesidir. Bu realiteyi kentin dokusunu bozmayacak şekilde hükümetlerin yasalarla düzenlemesi gerekiyor. Hükümetler “her şey değişiyor sizde değişin”, 5-10 kişi bir araya gelerek ortaklıklar kurun diye tavsiyede bulunuyor. Meslek odasının bütçe yetersizliği ve üyelerin yönetime verdiği desteğin yetersiz kalması bu sorunların çözümüne katkı sağlamadı.

 

Bu sorunlar sadece bakkalların sorunu olmayıp Türkiye’ de ki 1.7 milyon esnaf ve zanaatkarın sorunudur.

 

Önce olup bitenlerin farkında olmalıyız. Farkındalık yetimizi geliştirmeliyiz.Geleceğimiz için ortak sorunlarda ortak hareket etmeyi gurur, kibir yapmadan öğrenmeliyiz.Yasal düzenlemeler yapmayan hükümetlere karşı meslek odasının yönetimi ile beraber ortak hareket ederek baskı gücü oluşturmalıyız. Büyük marketlere karşı avantajlı yönlerimizi ön plana çıkararak çalışmalıyız. Rekabet edebilmek için ortak satın alma ve tabela birliği oluşturmalıyız.

 

AB ülkelerinde uzun yıllardır bütün işler proje yapılarak desteklenir. Türkiye’ de de proje yapılarak desteklenen alanlar vardır. Ancak, bir yıl önce esnaf ve zanaatkar KOBİ

kapsamına alındıktan sonra desteklenmesi gündeme alınmıştır. Bu bir gelişmedir. Şimdi bize düşen bunun farkında olmak, ortak menfaatimiz için önyargısız olarak meslek odası ile bütünleşmek ve harekete geçmektir.

 

Her ne olursa olsun her şarta, her zaman hayatımızda tehditler ve fırsatlar vardır Önemli olan tehditleri fırsata dönüştürmeyi becerebilmektir..